Monistròl

Alphonse Boncompain, né en 1885 et mort en 1962, à Yssingeaux, où il fut médecin.
Poème à la ville de Monistrol-sur-Loire (Haute-Loire).

retranscrit par Didier Grange

Te jases, Monistròl, filhona sandarosa,
Per davant ton solelh, la tèsta d’ès Paulin
E los penons dins Leire, e coma 'n’amorosa
Li bailes a braçada, en de larges boquets.

Blavairòla, balai, chalàia verturosa,
Que per tos suchalhons, desplèian lhor tapís,
La campanèla i pica una tacha sagnosa
Larma que de ton còr giscla vès ton amic.

Mas, z’elh, ren l’atermèna e te persèc pertot
Lusís sus ton clochièr, clarilha en tas maisons
A tas fenèstras fuòca aub sos raions de brasa

Pasmins, se saca pas dins le vièlh Monistròl
E se conha au chastèl, tot coma, l’autre còp
Lo senhor daus Adrets i eberchèt son espasa.

Publié par la "Gazette d'Yssingeaux", le 22 juillet 1934

Te jàsis, Monistrô, filhouno sandarouso,
Per davan toun soulelh, la têto d’è Paulhi
Et lous penous din Leïre, et coumo 'n’amourouso
Lhi bailis a brassado, en de largis bouquis.

Blaveirollo, balai, chalaio verturouso,
Que per tous suchaillous, despleion lhour tapis,
La campanello i piquo uno tacho sannouso
Larmo que de ton coer gisclo vè toun ami.

Mas, z’elh, re l’atermèno e te persèt pertout
Lusit sus toun clouchier, clarilho en tas meisous
A tas fenestros fioco au sous raious de braso

Pas mis, se sacco pas dins le vié Monistrô
E se cougno au chasté, tout coumo, l’autre cô
Lou senhour daus Adrets y'eberchet son espaso.

Monistrol sur Loire

Tèxtes
Lo Velai
Los jalhs d'Issinjau
Poésies patoises
País de Beaus
Monistròl
La nuèit dau maquisardV
Miquièl Montanhon e Catarina
Sermon
Lo retorn dau paire
L’arribaa de la prima
Nòstra Dama de Mai
Las cendres
La nèu delh cocut
Nosautres
Un òme solet
Nadau
Responsa de la mòrt
Quand l'aiga mancava
PrimaV
Maria de la Crèca
Una messa de meianuèit elh Chastelàs das ChaptuèlhsV
Lo Finon d'às Chardaire
Lo ratairòl
L'aigada
Las maluranças de Jausèl lo BanardV

Escoutar
Radio Cime du Lizieux - Le patois vous parleV
L'aurelha de caireV
Sovenença dau certificat d'estúdiaV
Doctor KnockV
Sovenença daus mes de MaiV
Lo clochièr de LapteV
La chabra o la femnaV
Quaucòm que òm pèrd de veguáV
Los rats dins las bràiasV
Coma faire un fiulòtV
Carnaval elh Puèi de VelaiV
Temps de gestacionV
Nadal en VelaiV
Lo nenufarV
Las muaasV
Jan-JanetaV
Lo presidentV
Las meissonsV
Las escossalhasV
Las clòchas vès RomaV
Las cartas eissublaasV
Lo diable e lo maneschalV
La morrelhadaV
La muaa sus BrossetasV
Los solaçaires 2012V
Lo petaçatgeV
Lo bèu-fraireV
L'enigme daus cauquilhardsV
Lo remèdiV
Un braconaire ès GolenaV
Las damas blanchas de TalhacV
Los cinc jausV

Saber
Las vergenas nèiras
Los Montgolfièr
Fèstas delh Rei de l'Aucèl
La TrifòlaV
La Chasa-Dieu

Obrar e descubrir
Prononciacion de l'occitanV
Lexic parlantV
JòcsV
Lexique occitan du nòrd-èst Velay
Toponymie de l'Yssingelais
Un parler roman, le patois de Sainte-Sigolène
Lexique de l'occitan auvergnat
Liens divers

Archius
Vès Aurèc 2006V
Dictada 2008V
Dictada 2009V
CAOC 2011V
Dictada 2012V
La Retornada 2016V
La Retornada 2017V
La Retornada 2018V
Ostal delh Fen GrasV

Alphonse Boncompain naissèt lo 2 de Mai de 1885 e moriguèt lo 15 de Setembre de 1962, vès Sinjau, onte fasiá lo mètge.

Paulin
Vilatge de la comuna de Monistròl, de soliá Paulian

blavairòla
bleuet

verturosa
vigoureuse

suchalhons
endroit rocailleux et surélevé

campanèla
clochette

atermenar
délimiter, mettre des bornes

se conhar
s’enfermer

espasa
épée

Marraire
Paraulas de tèrras occitanas
Dissabte 14 de decembre de 2019
uèit oras e sèt
Acuèlh | Letra Marraire| Prepaus